PDA: een aangeboren hartafwijking bij de hond

Een open ductus Botalli, ook wel persisterende ductus arteriosus of PDA genoemd, is een aangeboren hartafwijking. Vóór de geboorte loopt er een bloedvat tussen de aorta (de grote lichaamsslagader) en de longslagader. Dat bloedvat, de ductus Botalli, leidt het bloed langs de longen, die dan nog niet werken. Normaal sluit het in de eerste dagen na de geboorte.

Blijft het bloedvat open, dan stroomt er steeds bloed vanuit de aorta naar de longslagader en extra door de longen. Het hart moet daardoor extra hard werken. Na verloop van tijd raakt vooral de linkerkant van het hart overbelast, wat kan leiden tot hartfalen.

PDA is een van de meest voorkomende aangeboren hartafwijkingen bij honden. De afwijking komt vaker voor bij bepaalde rassen en vaker bij teven dan bij reuen. Zonder behandeling overlijdt ruim 60% van de getroffen honden binnen het eerste levensjaar

Jonge pups hebben vaak nog geen klachten. De afwijking wordt meestal ontdekt doordat de dierenarts een opvallende, aanhoudende hartruis hoort. Later kunnen deze klachten ontstaan:

• snel moe zijn of minder willen spelen;

• hoesten;

• snel of moeilijk ademen;

• achterblijven in groei;

• flauwvallen.

Valt je hond flauw, is hij erg benauwd of ademt hij snel terwijl hij rust? Neem dan meteen contact op met de dierenarts.

Bij een zeldzame vorm stroomt het bloed de andere kant op. Die honden hebben vaak een blauwige kleur van het slijmvlies, vooral bij inspanning.

De dierenarts hoort bij een pup vaak al een kenmerkende hartruis die tijdens de hele hartslag doorgaat. Een echo van het hart bevestigt de diagnose en laat zien hoe groot het open bloedvat is en hoe zwaar het hart belast wordt. Soms worden ook een hartfilmpje (ECG) en röntgenfoto’s van de borstkas gemaakt.

Het open bloedvat wordt bij voorkeur zo vroeg mogelijk gesloten, liefst voordat het hart beschadigd raakt. Daarvoor zijn twee methoden:

• Via een katheter: de cardioloog schuift via een bloedvat in de lies een klein afsluitertje naar het hart en sluit daarmee de ductus af.
• Operatie: de chirurg opent de borstkas en bindt het bloedvat af.

Welke methode het beste past, hangt onder meer af van de grootte van de hond en het bloedvat. Heeft de hond al hartfalen, dan krijgt hij daarnaast medicijnen. Bij de zeldzame omgekeerde vorm wordt het bloedvat juist niet gesloten.

Na een geslaagde afsluiting zijn de vooruitzichten meestal uitstekend en kan de hond een normaal leven leiden. Zonder behandeling ontwikkelt een groot deel van de honden hartfalen, vaak al in het eerste levensjaar. Daarom is vroeg ontdekken en behandelen belangrijk.

PDA is aangeboren en wordt als erfelijk gezien. Je kunt het bij je eigen hond niet voorkomen. Laat een pup goed nakijken, inclusief het luisteren naar het hart. Fokkers kunnen het risico verkleinen door niet te fokken met honden die PDA hadden of die nakomelingen met PDA kregen.